Chương 13: Nơi chôn thân

Giữa cảnh núi non và mặt hồ, hai người khẽ trao nhau một nụ hôn Chẳng mấy chốc, hai người đã đến công viên địa chất Yadan. "Chỗ này đi dạo qua là được, đừng ở lại lâu. Nghe nói muỗi ở đây cực nhiều, mình chụp mấy tấm ảnh rồi chuồn ngay cho lành." Mâu Mạn Vân lại không đồng tình với "triết lý du lịch chụp ảnh" của Lý Khoái Vũ. "Tớ thấy nên ngắm kỹ một chút, ở lại lâu một chút, dù tốt hay xấu thì cũng là một lần trải nghiệm." Nhưng Mâu Mạn Vân tự tin hơi sớm. Vừa xuống xe, cô đã kinh ngạc với số lượng muỗi ở đây. Dù cả hai đã trang bị kín mít, muỗi không thể chạm vào da, nhưng nhìn đám côn trùng nhỏ đen đen dày đặc kia, trong lòng vẫn thấy ghê ghê. Hai người vì phong cảnh mà đến, không có đam mê lớn với việc chụp ảnh. Vậy nên khi đối mặt với đoàn quân muỗi hùng hậu thế này, cả hai dùng dằng một lúc rồi vẫn quyết định rút lui, đổi sang điểm tham quan khác. "Không sao, mấy cảnh núi non sông nước đó ngồi đây cũng xem được bảy, tám phần, không lỗ." Lý Khoái Vũ an ủi, "Với lại, lát nữa sẽ tới hồ Phỉ Thúy, cảnh đẹp bên đó còn nhiều hơn, thiếu gì một chỗ này." Mâu Mạn Vân vừa ngồi trở lại xe vừa tra thông tin: "Nghe nói thu đông thì không nhiều muỗi thế này, lúc đó mình có thể quay lại." "Ừ." Lý Khoái Vũ đáp, "Để lại trong lòng chút chấp niệm, không hoàn hảo mới là hoàn hảo." Thế là Mâu Mạn Vân dứt khoát từ bỏ ý định ban đầu, hai người chỉ chụp vài bức ảnh rồi rời khỏi nơi này. Lại tra trên mạng về hồ Phỉ Thúy, lần du lịch trước hai người chỉ đi hồ muối Chaka, mà hồ Phỉ Thúy này nghe chừng cũng tương tự hồ muối Chaka. Hai người lại ngồi tàu nhỏ, trải qua một buổi chiều ở nơi tương tự như hồ muối Chaka. Lý Khoái Vũ thích không khí ở nơi đây, khô ráo, trần trụi, như có thể thật gần gũi mà ôm lấy mặt trời, còn thoang thoảng ngửi thấy vị mằn mặn. Cô và Mâu Mạn Vân mải mê dạo chơi đến mức quên cả thời gian, mãi đến khi mặt trời lặn mới mang cái bụng rỗng trở về. Ở chốn hoang vu rộng lớn vô biên này, chỉ cần ngồi yên thôi cũng đủ khiến người ta cảm thấy thư thái, như thể thế gian không còn hai chữ "gò bó", chỉ có cơn gió lùa vào mặt mình. Suốt dọc đường, Lý Khoái Vũ không ngừng cảm thán về vẻ đẹp của hồ Phỉ Thuý, lúc thì bộc trực thẳng thắn, thốt lên "đẹp quá"; lúc thì trích dẫn tứ tung, đắc ý ngâm nga những câu thơ từng đọc; lúc lại hứng khởi thốt ra đủ loại so sánh ví von, múa rìu ngay trước mặt Quan Công là Mâu Mạn Vân. Nào là ngọc phỉ thuý, nào là gương soi... Lý Khoái Vũ chê những lối so sánh ấy quá sáo mòn, quá đơn giản, nhưng bản thân lại chẳng nghĩ ra được cách nói nào hay hơn, thế là lan man đủ thứ, từ màu xanh lam tượng trưng cho logic lý trí, lại liên hệ đến sự lạnh lùng vô tình, rồi màu xanh lục tượng trưng cho sức sống mãnh liệt, liên hệ đến khởi nguyên của vạn vật và cái khung của đất trời. Mâu Mạn Vân chỉ lẳng lặng lắng nghe, trong lòng chợt dấy lên đôi phần ngưỡng mộ dành cho Lý Khoái Vũ. Lý Khoái Vũ quá tự do, quá giàu trí tưởng tượng. Niềm vui của Lý Khoái Vũ đến thật dễ dàng: có thể dùng những câu chữ lan man, không thoả đáng để diễn đạt thoả đáng ý muốn nói. Ở một mức độ nào đó, Lý Khoái Vũ rất có thiên phú. Lý Khoái Vũ thực sự có khả năng đồng cảm với núi sông, với thế giới; cũng rất nhạy bén và tinh tế, để mắt đến từng chi tiết nhỏ nhặt. Một chú chim linh hoạt như thế, vậy mà lại bị bó buộc ở cao ốc không thấy ánh mặt trời, ngày ngày ngồi trước màn hình máy tính, còng lưng, cận cả đôi mắt, mài mòn đi linh khí bẩm sinh, cuối cùng bị thời gian phủ bụi. Mâu Mạn Vân cảm thấy xiêu lòng, nghiêng đầu hỏi Lý Khoái Vũ: "Cậu có muốn viết sách không?" Lý Khoái Vũ thoáng ngẩn ra, như thể không ngờ Mâu Mạn Vân lại đột nhiên hỏi câu này, lắc đầu: "Không muốn." "Tại sao?" Mâu Mạn Vân gợi mở, "Cậu có bao nhiêu điều muốn nói, phát hiện ra bao nhiêu điều tinh tế từ thế giới, cậu không muốn ghi lại những điều đó để kể cho người khác à?" Lý Khoái Vũ lại lắc đầu: "Tớ nói cho mỗi mình cậu là đủ." "Nếu viết ra thì phải tốn tâm tư cân nhắc câu chữ, ít nhiều còn phải nghĩ đến trải nghiệm đọc, thậm chí phải chịu lời lẽ ác ý từ những người bất đồng quan điểm ——— tớ không thích thế. Hơn nữa, những gì tớ muốn nói phần nhiều là những lời vô nghĩa, không có logic, dù có vài ý tưởng độc đáo nhưng cũng không thành hệ thống. Chỉ là cậu yêu tớ, nên cậu mới thấy những lời tớ nói đáng yêu, chứ không phải bản thân câu từ của tớ có sức hút hay lôi cuốn cậu." Mâu Mạn Vân nghe xong thì bật cười, cảm thấy không hổ là Lý Khoái Vũ. Cậu ấy vừa phân biệt rõ ràng lợi và hại, vừa biết mình muốn gì và thích gì, từ đó chọn ra con đường cho riêng mình. "Hơn nữa, hồ này đẹp như thế, ngôn từ không sao miêu tả hết được, vẫn phải để người ta tự đến xem, tự cảm nhận mới được. Huống chi, về vấn đề này thì mỗi người một ý, tớ nhìn cảnh sắc trước mắt thấy tràn trề sức sống, nhưng có người lại thấy tịch liêu, tớ không muốn khiến người ta lầm lạc." Mâu Mạn Vân lại cười: "Vậy theo như cậu nói, thơ từ ca phú về danh lam thắng cảnh trong lịch sử đều khiến người ta lầm lạc hết à? Tâm trạng khác nhau thì cảm nhận về cảnh vật cũng khác mà." "Tớ không nói vậy nha." Lý Khoái Vũ vội đáp, "Những tác phẩm đó mang đến cái sườn tham khảo, giúp ta tạo dựng được ý tứ từ cảnh sắc và nuôi dưỡng tình cảm cho ta. Chẳng hạn như tớ đến sa mạc, chỉ cảm thấy khắp nơi toàn là đất với bụi, là một nơi chán ngắt, nhưng người ta lại có thể viết ra 'đại mạc cô yên trực, trường hà lạc nhật viên'." (*) Mâu Mạn Vân nhìn Lý Khoái Vũ, nói: "Cậu thật sự hợp làm nghiên cứu văn học." "Cái đó thì thôi." Lý Khoái Vũ xua tay, "Mấy thứ đó tự tớ suy ngẫm lung tung thì thú vị, chứ làm thật thì rất mệt mỏi. Hơn nữa còn không kiếm được tiền." "Việc kiếm được tiền hay không quan trọng đến thế à?" "Cậu nghĩ sao?" Lý Khoái Vũ ngả người ra sau, không trả lời mà hỏi ngược lại: "Cậu thấy nó quan trọng không?" "Tớ nghĩ là tuỳ trường hợp." Mâu Mạn Vân cười nói: "Có người thấy nhàn nhã tự tại quan trọng hơn, có người lại thấy giàu có về vật chất quan trọng hơn. Mỗi người có cách nhìn nhận khác nhau về giá trị." "Đúng thế." Lý Khoái Vũ gật đầu, vẫn không buông tha: "Vậy cậu thấy cái nào quan trọng hơn?" Mâu Mạn Vân bỏ qua hai lựa chọn đó, bắt chước giọng điệu trơn tru của Lý Khoái Vũ: "Tớ thấy cậu quan trọng hơn." Lý Khoái Vũ nghe vậy thì bật cười lớn, ghé lại gần hôn Mâu Mạn Vân. Cô nhìn vào hàng mày và khoé mắt cong cong của Mâu Mạn Vân, nói: "Tớ cũng thấy cậu quan trọng hơn. Có cậu ở bên, nghèo tớ cũng sống được, giàu tớ cũng sống được, thế nào cũng vui vẻ." "Ừm." Mâu Mạn Vân nắm lấy tay Lý Khoái Vũ, khẽ nói: "Vậy công việc tiếp theo của cậu... đừng chọn việc nào vất vả quá, hãy tìm việc nào có nhiều thời gian nghỉ ngơi hơn, được không?" Lý Khoái Vũ khựng lại, hơi mất tự nhiên dời ánh mắt đi chỗ khác, ấp úng: "Để tính sau. Tớ sẽ cố." ——— Dù ngoài miệng nói thế, nhưng tuổi thơ thiếu thốn vẫn khiến Lý Khoái Vũ lo sợ. Cô vẫn cảm thấy phải có thật nhiều tiền thì mới tự tin và cuộc sống mới được đảm bảo, cô vẫn thích dùng cách nghĩ "có kiếm ra tiền không" để làm thước đo giá trị. Mâu Mạn Vân cũng không ép cô phải hứa hẹn, chỉ khẽ "ừ" một tiếng rồi đáp lại nụ hôn của cô. Trước khi nhắm mắt, Mâu Mạn Vân thấy trên mặt hồ có một con chim trắng thanh thoát đột ngột bay đến, nghiêng đầu hiếu kỳ nhìn hai người. Giữa cảnh núi non và mặt hồ, hai người khẽ trao nhau một nụ hôn, ánh mắt quấn quýt thật lâu rồi mới nhận ra con chim trắng vẫn luôn đậu ở bên cạnh quan sát. "Chim đẹp quá, mau chụp đi!" Nhưng Lý Khoái Vũ vừa lóng ngóng giơ camera lên, chim đã không nể mặt mà bay đi mất. Dù vậy, nó vẫn không quên "hình tượng" tao nhã kia, bay cũng bay thật kiêu sa, cánh còn khẽ lướt qua mặt nước, tạo nên từng gợn sóng lăn tăn trên hồ muối. "'Bạch hạc vong cơ' đó." Lý Khoái Vũ cảm thán một câu mà quăng tám sào cũng chẳng liên quan. (**) Những gợn sóng lan toả trên mặt nước coi như khép lại chuyến đi đến hồ Phỉ Thúy. Rồi hai người cũng lại như con chim vừa bay đi, vội vàng vỗ cánh ra một kế hoạch cho điểm tham quan tiếp theo. "Tiếp theo mình đi đâu?" Lý Khoái Vũ vừa lái xe vừa hỏi Mâu Mạn Vân. "Tối nay về khách sạn trước, mai đi Đôn Hoàng. Nghe nói mấy năm nay Đôn Hoàng tổ chức nhiều hoạt động gắn với Phi Thiên, mình có thể ghé xem." Mâu Mạn Vân nhìn bản đồ, nói: "Nhưng trên đường về khách sạn còn đi qua Dương quan và Ngọc Môn quan, có muốn ghé xem không?" (***) "Xem chứ, tất nhiên là xem." Lý Khoái Vũ tỏ ra hứng khởi, "Tớ là cô nàng văn nghệ mà, hai nơi giàu truyền thống lịch sử và văn hoá như thế, sao mà bỏ qua được? Tớ còn có thể nhờ cô Mâu kể cho nghe vài chuyện xưa về hành lang Hà Tây và Đôn Hoàng để mở mang kiến thức, không đến nỗi chỉ biết mỗi hai câu thơ cổ 'Tây xuất Dương quan vô cố nhân' và 'Xuân phong bất độ Ngọc Môn quan'." (****) "Ừ." Mâu Mạn Vân cười đến cong mi mắt, "Thực ra nếu cậu muốn nghe, giờ tớ kể luôn cũng được." "Để ngày mai nói tiếp, hôm nay cậu nghỉ ngơi đã. Ngày mai, khi đứng trước sa mạc mênh mông, ghé thăm những nơi mà thi nhân từng đặt chân đến, tớ sẽ cảm nhận thật sâu sắc tâm tình năm xưa. À, tớ còn nhớ đến hang Mạc Cao và tuyết Dương quan trong 《Hành trình văn hóa》của Dư Thu Vũ nữa, cậu cũng có thể viết được một bài tản văn như thế nhỉ?" Mâu Mạn Vân liếc nhìn Lý Khoái Vũ, "Nếu cậu muốn, tớ có thể viết một bài cho vui, còn nếu viết nghiêm túc thì chắc chắn không bằng người ta." Lý Khoái Vũ lại cười ngây ngô, đắc ý mà nói: "Vậy cũng được. Thế cậu chính là 'phu nhân' mà tớ đặc biệt mời để viết bài theo đơn đặt hàng, đặt hàng bài viết ở trình độ của cậu... chắc tốn không ít đâu, biết đâu tớ có thể ké chữ nghĩa của cậu, lưu danh sử sách." Đêm đến, lời Lý Khoái Vũ bắt đầu nhảy cóc lung tung, lúc Đông lúc Tây. Mâu Mạn Vân biết đó là dấu hiệu Lý Khoái Vũ đã mệt. Nhìn người yêu vẫn mỉm cười lái xe, Mâu Mạn Vân dịu dàng nói: "Đoạn phía trước để tớ lái tiếp cho, cậu nghỉ một lát đi." Lý Khoái Vũ lắc đầu: "Tớ không mệt." "Ngoan." Giọng Mâu Mạn Vân càng thêm dịu dàng, "Tớ muốn lái." Lúc này, Lý Khoái Vũ mới đồng ý, đến giao lộ phía trước thì đổi cho Mâu Mạn Vân lái. Trời Tái Bắc tối muộn, may mà còn có thể nhìn thấy bầu trời đầy sao. Nơi đây không có nhà cao tầng che chắn, không bị ô nhiễm ánh sáng, bầu trời đêm rực rỡ và trong trẻo lạ thường, ánh trăng chiếu lên cát tựa như dát bạc khắp mặt đất. "Muốn chết ở đây ghê." Lý Khoái Vũ ngửa đầu nhìn bầu trời vô tận, nói. "Cái gì?" Mâu Mạn Vân thoáng nghĩ mình nghe nhầm, bởi Lý Khoái Vũ vốn luôn tích cực, thường cực lực tránh nhắc đến chữ "chết", vậy mà tối nay lại đột nhiên nói thế. "Tớ muốn sống ở nơi tự do, không biên giới; chết ở chốn không người, dưới muôn vì sao lấp lánh. Dĩ nhiên, cái 'không người' này phải có cậu." Lý Khoái Vũ nghiêng đầu nhìn Mâu Mạn Vân, "Nơi này vừa hay lại phù hợp." Mâu Mạn Vân cũng cười, "Vậy mình đến đây sống, cũng không phải là không thể." Lý Khoái Vũ nghe vậy thì ngẩng đầu, không biết đang nghĩ gì, hồi lâu sau mới nói: "Gió ngoài này lớn quá, mình về phòng thôi." Lời editor: (*) Trích bài "Sứ chí tái thượng" (Đi sứ miền biên tái) của Vương Duy, thi sĩ thời Đường. Dịch nghĩa: Sa mạc mênh mông, ngọn khói bay thẳng lên trời Sông dài, mặt trời lặn tròn vo (**) Trích từ câu "Tiện thanh sơn hữu tư, bạch hạc vong cơ" trong bài "Bát thanh Cam Châu: Trích thanh mai tiến tửu" (Khúc hát Bát thanh Cam Châu: Hái thanh mai dâng rượu) của Thang Khôi, thi sĩ thời Nam Tống. Dịch nghĩa cả câu "Tiện thanh sơn hữu tư, bạch hạc vong cơ": Ngưỡng mộ núi xanh có tình, hạc trắng quên đi toan tính. Ngụ ý ngưỡng mộ núi xanh nhã nhặn, tĩnh lặng và hạc trắng không toan tính gì với đời, ung dung tự tại. (***) Phi Thiên chỉ những vị thần biết bay được chạm khắc trong các hang đá ở Đôn Hoàng (Cam Túc) và nhiều địa điểm khác ở vùng biên viễn xưa của Trung Quốc. Phi Thiên mang ý nghĩa tôn giáo, ý nghĩa lịch sử và ý nghĩa nghệ thuật sâu sắc gắn với con đường tơ lụa từ thời cổ. Hình tượng Phi Thiên Đôn Hoàng hiện nay được thể hiện trên rất nhiều sản phẩm văn hoá thuộc các loại hình phim ảnh, trải nghiệm thực tế ảo, múa, kiến trúc, điêu khắc, vật phẩm lưu niệm vv... (****) "Tây xuất Dương quan vô cố nhân" trích từ bài "Vị Thành khúc: Tống Nguyên nhị sứ An Tây" (Khúc hát Vị Thành: Tiễn Nguyên nhị đi sứ An Tây) của Vương Duy. Dịch nghĩa câu thơ: Ra khỏi Dương quan về phía Tây, e không còn có bạn nữa. "Xuân phong bất độ Ngọc Môn quan" trích từ bài "Lương Châu từ kỳ 1: Xuất tái" (Khúc hát Lương Châu kỳ 1: Ra ải) của Vương Chi Hoán, thi sĩ thời Đường. Dịch nghĩa câu thơ: Vì gió xuân đâu qua được Ngọc Môn quan. Dương quan và Ngọc Môn quan là hai cửa ải quan trọng bậc nhất của Trung Quốc thời xưa, án ngữ trên con đường tơ lụa, là nơi yết hầu để đi từ trung nguyên vào Tây Vực.