Chương 41: Ba điều ký sự nhà họ Phương

Tỷ thí - Đầu đông năm Gia Hóa thứ mười lăm. Vương Đại nghe tin Quan Vũ Mặc dạy một học trò mới, bèn chắp tay sau lưng, tiến lên hỏi: "Đồ nhi và kẻ đó, nếu so ra thì thế nào?" Quan Vũ Mặc đáp: "Không bằng." Vương Đại chần chừ, lại hỏi: "Ai không bằng ai?" Quan Vũ Mặc đáp: "Người ta là cô nương con nhà thư hương, bắt đầu đọc sách sớm hơn ngươi, tuổi đời cũng hơn ngươi hai tuổi..." Nói đoạn, ngừng lại, liếc mắt nhìn Vương Đại, bảo: "Tất nhiên là ngươi không bằng cô bé ấy rồi." Vương Đại không phục, lại hỏi: "Hai năm nữa thì thế nào?" Quan Vũ Mặc đáp: "Khó nói, trong hai năm tới đâu phải người ta chỉ hít khí trời mà lớn lên như cái cây." Vương Đại vẫn không phục, hỏi tiếp: "Vậy đồ nhi của hai năm nữa mà so với nàng ấy của ngày hôm nay, thì như thế nào?" Quan Vũ Mặc cười đáp: "Còn tệ hơn cả giả định trước đó, sao giờ lại còn so bì giật lùi về quá khứ thế? Lấy cái tương lai của mình so với cái quá khứ của người ta bao giờ?" Vương Đại đáp: "Đồ nhi không muốn vì nhỏ tuổi hơn mà lại bị người ta chiếm ưu thế." Quan Vũ Mặc vỗ vỗ vai nó, nói: "So bì cũng được, nhưng không phải là so theo cách đó. Trên đời này luôn luôn cũng có người sống lâu hơn ngươi vài năm, trải sự đời hơn ngươi một chút, tâm tư lại sâu sắc và tỉ mỉ hơn, gia cảnh xuất thân cao quý giàu có hơn, bắt đầu học hành và đọc sách sớm hơn ngươi một chút. Sẽ chẳng bao giờ thiếu những người hơn ngươi. Nhưng chẳng lẽ ngươi định đi so đo với từng người một trong thiên hạ hay sao? Dẫu có so, tại sao lại đi so với một cô nương chứ? Năm mười bảy tuổi đại nhân đã đỗ Trạng nguyên, mà ta thì thấy ngươi đến giờ vẫn chưa thấy bóng dáng công danh đâu cả, sao không đi mà so với chàng ấy?" Nói xong tự mình cũng bật cười, ngẫm lại thì lời này kể ra cũng thật buồn cười. Dù Vương Đại dù có so với vị Trạng nguyên Phương đại nhân này thì chẳng phải cũng là đang so đo với một cô nương hay sao? Vương Đại nghe xong thì gật gật đầu, buông một câu "Từ nay con sẽ dốc lòng đọc sách" rồi chạy biến đi. Vài ngày sau, bấy giờ Quan Vũ Mặc đang rầu rĩ nhìn đống lá trà mà Quan Tiêu Thu mua về. Tuy nói hương vị của đồ rẻ tiền luôn chẳng sánh được với đồ đắt tiền, nhưng cũng không nên đến nỗi tệ hại thế này chứ? Nghĩ đi nghĩ lại, thực sự không nhịn nổi nữa, bèn đi xin sự đồng ý của Phương Trí Viễn rồi dẫn theo Phù Trúc cùng đi Định Châu một chuyến, chọn ít trà vừa rẻ vừa ngon. Chuyến này cả đi cả về vỏn vẹn ba ngày, nào ngờ trong thời gian ấy lại đã xảy ra một chuyện tày đình. Trong chính sảnh, Phương Trí Viễn ngồi ở ghế chủ tọa, Quan Vũ Mặc ngồi ở bàn nhỏ bên cạnh, nghe Yên Hà kể lại ngọn ngành. Chuyện là, ba ngày trước, Vương Đại ra ngoài, trên đường đi nghịch ngợm không cẩn thận nên va phải một tiểu cô nương, cái trâm cài đầu của cô nương ấy bị huých một cái là văng xuống đất, thế rồi chẳng hiểu Vương Đại chân giẫm mông ngồi thế nào mà lại làm gãy cái trâm cài đầu vừa rơi xuống của người ta. Nếu là cô nương nhà thường dân thì đền bù chút ít cũng xong, đằng này khéo làm sao lại va đúng phải đại tiểu thư nhà Đổng, bấy giờ đang lén trốn ra ngoài dạo chợ. Và nếu là cái trâm bình thường thì bồi tội vài câu cũng xong, khéo làm sao cái trâm ấy lại là món quà mà mẫu thân nàng ta tặng dịp sinh thần mười tuổi, ngày thường đại tiểu thư quý cây trâm ấy như vàng ngọc. Đổng Y vốn ngoan ngoãn ở trong phủ làm thiên kim đại tiểu thư, nào đã chịu cái uất ức này bao giờ, vậy là lập tức khóc òa ngay giữa phố, trông chẳng khác nào bị Vương Đại bắt nạt vậy. Yên Hà kể đến đây cũng nhíu mày, Quan Vũ Mặc vội hỏi tiếp sau đó thế nào? Tiếp sau đó thì làm gì có chuyện gì tốt được? Tiếng khóc ấy kinh động đến Đổng đại nhân, vừa vặn lại bắt được đứa con gái trốn nhà đi chơi, thế là vừa mắng vừa lôi về. Còn Vương Đại thì sao? Đổng đại nhân bảo là do tiểu nữ không hiểu chuyện nên trốn ra ngoài nghịch ngợm, gẫy mất cái trâm này coi như là một bài học, chẳng làm khó cậu ta chút nào. Chuyện đến đây mà kết thúc thì cũng coi như không tệ, nhưng Vương Đại nhìn cái dáng vẻ khóc lóc thảm thiết khi bị kéo đi của tiểu cô nương kia thì lại cứ canh cánh ở trong lòng. Vừa về phòng cậu chàng đã lục tung hòm tủ lên, lôi ra mớ tiền vụn dành dụm được bấy lâu, mua một miếng gỗ tốt, thức trắng đêm để hì hục đẽo gọt, khắc một cái trâm mới. Đêm ấy Quan Tiêu Thu trở dậy, thấy Vương Đại vẫn chong đèn khắc trâm, trong lòng cũng dấy lên niềm thương cảm, bèn khoác áo và mang cái ghế nhỏ ra ngồi trò chuyện cùng Vương Đại. Quan Vũ Mặc nghe đến đây thì cảm thấy điệu này sai sai, vội hỏi: "Chuyện này còn có cả Quan Tiêu Thu nữa ư?" Yên Hà gật đầu, vẻ mặt cũng đầy đau khổ: "Chứ còn sao nữa, chuyện nào mà thiếu được cô ấy!" Trâm khắc xong rồi, sáng hôm sau Vương Đại đích thân mang đến Đổng phủ, nếu vận khí tốt một chút thì chuyện này coi như là được giải quyết êm đẹp, vui vẻ cả làng. Nào ngờ tiểu cô nương kia về phủ rồi vẫn ôm một bụng ấm ức, nào thì cha mắng nào thì mẹ dạy, đâu còn muốn nhìn thấy cái bản mặt Vương Đại này nữa? Bản thân mình đang vui vẻ trốn ra ngoài chơi, ăn bát hoành thánh nhỏ, mua gói điểm tâm xinh, bỗng dưng sao lại vớ phải cái sao chổi tên Vương Đại này chứ? Nếu Vương Đại không va phải mình thì trâm sẽ không gãy; trâm không gãy thì mình sẽ không khóc; mình không khóc thì cha sẽ không nhìn thấy; cha không nhìn thấy thì mình cũng sẽ không bị mắng... Tiểu cô nương càng nghĩ càng tủi thân, Vương Đại lại đến đúng lúc người ta đang trong cơn nóng giận, chỉ thấy cô nàng chộp lấy cây trâm gỗ rồi bẻ gãy làm đôi ngay tại trận. Vương Đại cũng đâu phải không có một bụng đầy oan ức. Cô xót cái trâm thì ta xót cô là phận nữ nhi khóc lóc thương tâm, tiêu hết tiền dành dụm, bỏ luôn cả giấc ngủ để khắc cho cô cái trâm mới, cô dựa vào đâu mà bẻ gãy nó như thế! Vương Đại ngay lập tức nổi đóa lên, chỉ vào tiểu cô nương mà mắng xối xả một trận. Đổng Y này từ nhỏ đã đọc thi thư, dù có đọc mười mấy lần "Nho sinh khẩu chiến" thì cũng chưa từng trải qua cảnh tượng này, thế là đến một câu cũng chẳng cãi lại được. Dù sao Vương Đại cũng đã mắng cho sướng miệng, xong là quay đầu bỏ đi, bỏ mặc Đổng đại tiểu thư đứng nguyên tại chỗ, một lần nữa khóc lóc thảm thiết. Nếu Vương Đại thực sự có tâm địa sắt đá thì cũng tốt thôi, ai ngờ lòng dạ lại làm bằng đậu hũ, mắng sướng miệng rồi chạy về nhà liền đóng cửa không chịu ra suốt cả ngày. Quan Tiêu Thu thấy cả ngày trời Vương Đại không chịu ló ra khỏi cửa thì vừa giận vừa sốt ruột, phải biết là cô nàng đã tận mắt nhìn Vương Đại thức đêm khắc cây trâm ấy, Vương Đại có tâm tư gì cô nàng cũng nhìn thấu rõ ràng, sao lòng tốt lại bị coi như phổi lừa thế chứ! Cô nàng nín nhịn mãi không được, ngày hôm sau bèn chẳng nói chẳng rằng đi thẳng đến Đổng phủ, mắng cho Đổng đại tiểu thư một trận. Nghe đến đây, Quan Vũ Mặc vội nói: "Cái tính nết của Tiêu Thu thế nào thì các người cũng biết rồi, sao không cản cô ấy lại?" Yên Hà vẫn giữ vẻ mặt đau khổ ấy, đáp: "Cái tính nết của Tiêu Thu thế nào thì phu nhân cũng biết rồi, sao mà cản nổi cô ấy?" Quan Vũ Mặc cúi đầu cười khổ, lại nhìn sang Phương Trí Viễn đang ngồi im giả làm tượng gỗ bên cạnh mình nãy giờ, nói: "Còn đại nhân, sao không cản?" Phương Trí Viễn ngẩn ra, bảo: "Cái tính nết của ta thế nào thì nàng cũng biết rồi, làm sao ta cản nổi cô ấy?" Nói đoạn nhấp một ngụm trà, tiếp lời: "Ta bảo này, nàng nên mang con bé ấy theo cùng đi bán trà thì hơn." Quan Vũ Mặc vừa đi xa mua trà về đã nghe toàn chuyện chẳng lành, vốn đã không thuận lòng, nghe xong câu chuyện dài dòng này thì lại càng thêm nóng ruột, còn thêm Phương Trí Viễn đã không giúp được gì, còn học theo cô Yên Hà kia nói mát. Nàng nuốt không trôi cục tức này, liếc xéo, đáp trả ngay: "Đường đường là gia chủ, đường đường là trụ cột, sao đến một tiểu cô nương mà cũng không quản nổi? Lại còn quay ra trách thiếp nữa à?" Ái chà, đại sự không ổn, cái giọng ấy khiến Phương Trí Viễn sợ đến mức chén trà trên tay cũng hơi run lên một cái, vội đứng dậy bước tới gần để bồi tội: "Thì ta cũng chỉ buột miệng nói như vậy thôi, mà cũng đâu phải là nàng không biết ta thực sự không bảo ban được mấy tiểu cô nương." Quan Vũ Mặc nhìn dáng vẻ ấy, nghe lời nói ấy, muốn phì cười, thế là làm hòa. Quan Vũ Mặc lại quay sang hỏi Yên Hà: "Sau đó thế nào nữa?" Yên Hà đáp: "Giờ thì hay rồi, Đổng đại tiểu thư này cũng đóng cửa không chịu ra." Chiều hôm ấy, Phương Trí Viễn và Quan Vũ Mặc cùng đích thân ra mặt giải quyết ổn thỏa mọi sự việc. Vốn dĩ là trẻ con giận dỗi, người lớn chẳng chấp làm gì, một chốc là xong thôi. Nhưng phải nói vẫn là Quan Tiêu Thu nói đúng, một người là Vương Đại, một người là Đổng Y, một kẻ là lớn, một kẻ là nhất, đúng là một đôi oan gia.[1] [1] Đại đồng âm với chữ 'đại' (lớn), Y đồng âm với chữ 'nhất' (một). A Hoàng – Mùa xuân năm Gia Hóa thứ mười sáu Xuân sang, lũ chuột ở đâu tự dưng lại chui ra, may nhờ thím Lăng xin được về một con mèo mới được vài tháng tuổi bên nhà hàng xóm, tuổi tuy nhỏ nhưng bản lĩnh bắt chuột lại là hạng nhất. Tưởng là nó không có tên, mấy ngày đầu trên dưới cả nhà ai cũng hướng về phía nó mà kêu "meo meo meo", mèo nghe thấy cũng chẳng thèm đoái hoài, cứ phớt lờ hết thảy. Sau, đúng khi Quan Vũ Mặc đang ở trong sân thì nghe thấy Vương Đại gọi một tiếng "A Hoàng", vừa gọi dứt lời là một cục lông vàng liền chạy vun vút tới. Quan Vũ Mặc bước ra giữa sân, nói: "Kết quả vẫn là chỉ có ngươi mới hợp nuôi con mèo này. Ngươi nuôi thế nào vậy, sao nó bắt chuột còn giỏi hơn mèo nhà người ta?" Vương Đại đáp: "À, do nó đói đấy ạ." Quan Vũ Mặc cười một tiếng, khen ngợi cái cách này, lại bảo: "Gọi nó thì gọi nhỏ tiếng thôi, đừng để đại nhân nghe thấy, kẻo lại càm ràm ngươi không biết đặt tên." Nào ngờ vừa khéo lúc Phương Trí Viễn trở về, đi từ xa tới đã cất giọng hỏi: "Giấu giếm ta chuyện gì thế?" Vương Đại ôm con mèo vào lòng, lẩm bẩm khe khẽ: "Đã bảo mà, phải nói là phu nhân nhỏ tiếng thôi mới đúng..." Quan Vũ Mặc cũng lầm bầm: "Tiếng ta đâu có lớn, tại cái người kia tai thính quá thôi." Phương Trí Viễn lại gần, nhìn trái ngó phải từ trên xuống dưới hai người, hỏi: "Ta hỏi đấy, đang nói gì thế?" Quan Vũ Mặc đang định đáp lời thì đã nghe Vương Đại cướp lượt: "Nói con mèo này tên là A Hoàng." Phương Trí Viễn nhíu mày, bảo: "Màu vàng thì gọi là A Hoàng luôn được à? Ta cũng lười giảng giải với ngươi rồi, trẻ nhỏ khó dạy." Quan Vũ Mặc lại thích nói đỡ cho Vương Đại, bèn đáp: "Làm gì có cái lý nào đứng sừng sững ngay trước mặt thầy của người ta mà bảo người ta là trẻ nhỏ khó dạy?" Phương Trí Viễn ngớ ra, vội cười cười bồi tội, còn không quên giở giọng Kinh thành của người phương Bắc mà nàng học được lúc ở dưới chân Thiên tử ra, chắp tay vái chào: "Bẩm vâng, tôi thực sai quá, xin bồi tội với ngài ạ!" Quan tiểu thư đây là cô thiên kim tiểu thư chính gốc Kinh sư, trong lòng thầm cười giễu cái giọng điệu Kinh thành của người ấy chỉ giống được có chín phần, vẫn còn thiếu một phần thần vận. Chưa kịp mở miệng chỉ điểm đôi câu thì đã thấy người kia quay sang bảo Vương Đại: "Nuôi mèo cho khéo, đừng có mà lại đem hầm lên ăn đấy." Vương Đại dõng dạc đáp một tiếng vâng rồi cáo lui, thả con mèo xuống, để lại Phương Trí Viễn và Quan Vũ Mặc ở lại đó trêu mèo. Phương Trí Viễn chống hai tay, ngồi lên thềm đá, nói: "Nàng thử nói xem tại sao trong nhà lại có chuột nhỉ?" Quan Vũ Mặc đáp: "Chẳng phải đại nhân thích nhất bài 'Thạc Thử'[2] trong Kinh Thi sao?" [2] Chuột lớn. Phương Trí Viễn trừng mắt nhìn nàng, xua xua tay, đáp: "Cái ta thích là phong khí của quần chúng nhân dân ở trong bài ấy, chứ đâu phải là thích con chuột." Quan Vũ Mặc cười, bảo: "Nơi có chuột ắt là nơi có cái ăn, chẳng phải điều ấy chứng tỏ Phủ Châu đã có lương thực rồi đấy sao?" Phương Trí Viễn gật đầu nói: "Ừ, có lý." Nói đoạn, cúi đầu tự lẩm bẩm: "Cái nạn chuột này cũng là một chuyện đáng phải lo". Sau lại cúi đầu nhìn con mèo lông vàng nghệ đang ngoan ngoãn cuộn tròn trong lòng Quan Vũ Mặc, bảo: "Con mèo này bẩn đấy, nàng vuốt nó xong phải rửa tay rồi hẵng đụng vào chăn đệm." "Còn bày đặt chê bai nó. Kể ra thì con mèo này cũng tính là sạch lắm rồi." Lại nghiêng nghiêng người, ghé vào tai Phương Trí Viễn mà thì thầm: "Cũng đâu phải là chăn đệm của đại nhân." "Sao lại không phải là của ta! Ta không ngủ cùng thì không phải là của ta chắc!" "Sao đại nhân phải gào lên, bé bé cái mồm thôi!" Đọc sách – Mùa xuân năm Gia Hóa thứ mười sáu Các a hoàn túm năm tụm ba trong phòng nói chuyện phiếm, chỉ thiếu mỗi Tình Bình. Hỏi Yên Hà xem cô nàng đi đâu rồi, Yên Hà bảo Tình Bình đã đi gửi tiền cho lão tương hảo.[3] [3] Cách nhã nhặn của người xưa để chỉ 'người tình lâu năm'. Quan Tiêu Thu nói: "Người đó chẳng phải ở Thân Châu sao? Đã bao năm không gặp mà vẫn còn gọi là 'lão' tương hảo được ư?" Yên Hà bảo: "Thì chả gọi là 'lão'[4] tương hảo còn gì?" [4] Yên Hà chơi chữ thâm thuý, vì 'lão' vừa có nghĩa là 'lâu năm' mà vừa có nghĩa là 'cũ'. Tiêu Thu hiểu lão tương hảo là 'người tình lâu năm', còn Yên Hà lại hiểu lái thành 'người tình cũ'. Quan Tiêu Thu vừa nghịch vạt áo vừa lo thay cho Tình Bình, bảo: "Cái chuyện nuôi đàn ông đèn sách này, làm sao có kết cục tốt đẹp được?" Yên Hà cười nói: "Gớm nhỉ, em lại còn sành sỏi thế cơ đấy." Quan Tiêu Thu trừng mắt, bảo: "Ngày trước em ở trong kinh thành, đã thấy nhiều rồi, những thư sinh nghèo lên kinh ứng thí ấy mà, có kẻ còn lừa gạt tình cảm của cả nữ tử lầu xanh, nói toàn những lời đường mật thề non hẹn biển thôi, chẳng được mấy người thật lòng đâu. Chưa nói đến những kẻ thi không đỗ, cho dù có đỗ đạt rồi thì còn có ai để mắt đến các cô ấy nữa." Nãy giờ Phù Trúc ngồi bên cạnh mà chỉ nín thinh không nói, bỗng lí nhí một câu: "Ngày trước Yên Hà và Tình Bình cũng ở kinh thành mà." Quan Tiêu Thu nghe câu này bèn lườm Phù Trúc một cái. Chỉ nghe Yên Hà nói: "Chứ còn sao nữa. Trong lòng ai nấy cũng đều biết như thế cả, chính Tình Bình cũng biết. Nhưng con người ta ấy mà, bao giờ cũng cam tâm tình nguyện mà tin tưởng." —— Hết chương 40 —— Phương Sanh Mạn a.k.a Phương Trí Viễn a.k.a Phương đại nhân a.k.a Phương sợ vợ :)))))